نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تبریز

2 استاد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تبریز

3 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تبریز

چکیده

آنچه یک شهر را به‌سمتِ هوشمندی پیش‌می‌برد، صرفاً استفاده از ابزار الکترونیک و سیستم ارتباطاتی آن شهر نیست؛ بلکه نحوۀ برنامه‌ریزی و استفاده از این ابزار درجهتِ ارتقای سطح کیفی زندگی شهروندان یک شهر است. هدف شهر هوشمند افزایش کیفیت زندگی شهری با رویکرد توسعۀ پایدار است. ایدۀ ایجاد شهرهای هوشمند که بحث جدیدی در برنامه‌ریزی شهری است، در دو دهۀ اخیر مطرح‌شده و مؤلفه‌های آن به‌طورِ‌کامل مورد تعریف و شناسایی قرار نگرفته ‌است. هدف و نوآوری تحقیق حاضر، طرح تئوریک شهر هوشمند و شناسایی مؤلفه‌های زیرساختی آن است. در این پژوهش رویکرد کار بنیادی بوده و با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی، شناسایی مؤلفه‌های زیرساختی شهر هوشمند در مدیریت شهری شهرداری تبریز به‌عنوانِ هدف تعریف شده است. در مرحلۀ اول به‌منظورِ تبیین موضوع و شناخت مؤلفه‌ها بر‌اساس ادبیات و پیشینۀ تحقیق، 17 مؤلفه مورد شناسایی قرار گرفت. سپس درجهتِ اولویت‌بندی و دسته‌بندی اهمیت مؤلفه‌های مذکور با پرسش از متخصصان فنّاوری اطلاعات و هوشمندسازی شهرداری تبریز به تعداد 10 خبره بر‌اساس مدل تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP)، مؤلفه‌های اصلی استخراج شد. نتایج بر اهمیت 3 دسته از عوامل ترکیبی در ایجاد شهر هوشمند تأکید دارد که عبارت‌اند از: مدیریت و سیاست (عوامل نهادی)، منابع انسانی و سرمایۀ اجتماعی (عوامل انسانی) و فنّاوری اطلاعات و ارتباطات (عوامل فنّاوری). در مرحلۀ دوم برای شناسایی دقیق‌تر و ارزیابی معیارها برای هر دسته از عوامل، زیر‌معیارهای مرتبط شناسایی شد و با تکمیل 20 پرسشنامه توسط کارشناسان خبرۀ شهرداری تبریز، اهمیت هر‌یک از موارد بر‌اساس مدل تحلیل شبکه (ANP) مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج ارزش عوامل مدیریت و سیاست با مقدار 573/0، عوامل انسانی و سرمایۀ اجتماعی با مقدار 279/0 و عوامل فنّاوری با مقدار وزن 147/0 را نشان می‌دهد. تحلیل زیر‌معیارها حاکی‌از آن است که برای تبدیل ظرفیت‌های شهر هوشمند به زیرساخت، می‌بایست تغییر ساختاری و رویکردی در عوامل نهادی صورت پذیرد. در مدل تحلیل شبکۀ زیرمعیار ساختار و تشکیلات شهرداری با میزان نرخ ایده‌آل 12/0 رتبۀ اول، ساختار حقوقی و قراردادی شهرداری 09/0 رتبۀ دوم و عملکرد شهرداری در استفاده از مشاوران تخصصی 085/0 رتبۀ سوم را در اولویت‌بندی شاخص‌های مربوط‌به مدیریت و سیاست (عوامل نهادی) به خود اختصاص داده‌اند. در‌نهایت با توجه به گزاره‌های مفهومی بر‌‌پایۀ ادبیات و پیشینۀ تحقیق و عوامل زیرساختی شناسایی‌شدۀ ایجاد شهرهای هوشمند، استراتژی‌های مناسب در ایجاد زیرساخت‌های شهر هوشمند بیان شده است. در این راستا ایجاد حکمروایی خوب شهری به‌عنوانِ مهمترین استراتژی در ایجاد پلتفرم شهر هوشمند در مدیریت شهری تبریز مطرح است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

A theory of Smart Cities and Assessment its Infrastructure Components in Urban Management (Case Study: Tabriz Municipality)

نویسندگان [English]

  • Dr.Shahrivar Roostaei 1
  • Dr.Mohammadreza Poormohamadi 2
  • Hakimeh Ghanbari 3

چکیده [English]

What brings the city to the intelligence, planning and use of electronic tools to improve the quality of citizen’s lifety. Smart City aims to enhance the quality of urban life with emphasis of sustainable development. The idea of smart cities Considered in recent decades, but its components have not been fully recognized. Identify the components of the smart city infrastructure in urban management of Tabriz Municipality using descriptive - analytical. The first step to clarify the issue and to identify the components on the basis of literature research, 17 components were identified. Then, to prioritize the importance of these components, 10 IT professionals experts of Tabriz Municipality were questioned. Then, according to AHP model parameters were extracted. The results emphasize the importance of three categories of factors on smart city that include institutional factors, human resources and social capital and technology and information technology. In the second stage, for each category of factors and criteria, sub-criteria were identified. After completing 20 questionnaires from experts of Tabriz Municipality, each factor of sub-criteria evaluated in network analysis model. Result of model shows worth of technology with weight 147/0, human and social capital factors with weight 279/0  and management and policy, with weight 573/0. Sub-criteria analysis indicates the potential to become a smart city infrastructure and structural changes should be made an approach to the institutional factors. The network analysis Sub-criteria in the priority criteria relating to the institutional factors are as follows: structure of the municipality with the ideal rate 0.12 ranked first, the legal and contractual Municipality of 0.09 second and municipal performance in the use of specialized counselors 0.085 ranked third. Finally, with regard to the conceptual statements based on literature research and identify the underlying factors create smart cities. In this regard, the creation of urban good governance as an important strategy in the development of smart city platform in Tabriz city is under consideration.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Smart City
  • ICT
  • human factors
  • institutional factors

1-    زبردست. اسفندیار. (1388). کاربرد فرایند تحلیل شبکه‏ای (ANP) در برنامه‏ریزی شهری و منطقه‏ای. دورۀ 2، شمارۀ 41، بهار 1389، صص 90-79.

2-    صرافی، مظفر. (1391) (در‌‌‌حال انتشار) توسعه به‌مثابۀ حکمروایی شایسته. صص 1 تا 28، www.msarrafi.com.

3-    کیا، علی‌اصغر. (1386). موانع و راهکارهای استقرار شهر الکترونیکی در ایران از دیدگاه کارشناسان حوزۀ ارتباطات و فنّاوری اطلاعات. اولین کنفرانس بین‌المللی شهر الکترونیک، تهران.

4-    Barrionuevo.J.M, Berrone.P, Ricart.J (2012) smart cities, sustainable progress, third quarter

5-    Belissent, J. (2011). The Core of a Smart City Must Be Smart Governance. Cambridge: Forrester Research, Inc.

6-    Boyd Cohen, What exactly is a smart city?(2012). Via: Co.Exist, December 12,  http://tipstrategies.com/blog/2012/12/what-exactly-is-a-smart-city/

7-    Caragliu, A., Del Bo, C., Nijkamp, P. (2009). Smart Cities in Europe. In Proceedings of the 3rd Central European Conference in Regional Science – CERS 2009 (pp. 49-59)

8-    Cheng, Eddie W.L., Li, Heng (2007). Application of ANP in process models: An example of strategic partnering, Building and Environment, ELSEVIR, 42, p 278–287.

9-    Colin, Harrison; Ian Abbott, Donnelly, (2011). A THEORY OF SMART CITIES, Proceedings of the 55th Annual Meeting of the ISSS - 2011, Hull, UK, Proceedings of the 55th Annual Meeting of the ISSS

10-   Dawes, S. S., Bloniarz, P. A., Kelly, K. L., & Fletcher, P. D. (1999). Some Assembly Required: Building a Digital Government for the 21st Century. Albany, NY: Center for Technology in Government, University at Albany, State University of New York. Available at http://www.ctg.albany.edu/publications/reports/some_assembly/some_assembly.pd.

11-   Diamond, J., (2005), Collapse: How Societies Choose To Fail Or Succeed, Viking Penguin, London

12-   Eger, J. M., & Maggipinto, A. (2011). Technology as a tool of transformation: e-Cities and the rule of law. In A. D'Atri

13-   Fuchs, E. R. (2012): “Governing the twenty-first century city”, Journal of International Affairs, Spring/Summer, Vol. 65, No. 2

14-   Giffinger, R., & Gudrun, H. (2010). Smart cities ranking: An effective instrument for the positioning of cities? ACE: Architecture, City and Environment, 4(12), 7-25. Available at http://upcommons.upc.edu/revistes/bitstream/2099/8550/7/A

15-   Giffinger, R., Fertner, C., Kramar, H., Kalasek, R., Pichler-Milanović, N., & Meijers, E. (2007). Smart Cities: Ranking of European Medium-Sized Cities. Vienna, Austria: Centre of Regional Science (SRF), Vienna University of Technology. Available at: http://www.smartcities.eu/download/smart_cities_final_report.pdf.

16-   Hollands, R. G. (2008). Will the real smart city please standup? City, 12(3), 303-320.

17-   Karsak, E. E., et al. (2002). Product planning in quality function development using combined, Computers and Industrial Engineering, 44, P 171-190.

18-   Giovanni Borga, Rina Camporese, Luigi Di Prinzio, Niccolٍ Iandelli, Stefano Picchio, Antonella Ragnoli, (2011) New Technologies And Eo Sensor Data Build Up Knowledge For A Smart Cityinternational Conference "Data Flow From Space To Earth Application And Inter Operability", Venice,Italy, 21-23 March

19-   Hafedh Chourabi, Taewoo Nam, Shawn Walker, J. Ramon Gil-Garcia, Sehl Mellouli, Karine Nahon, Theresa A. Pardo, Hans Jochen Scholl, (2012) Understanding Smart Cities: An Integrative Framework, 45th Hawaii International Conference on System Sciences.

20-   Hartley, J. (2005). Innovation in governance and public services: Past and present. Public Money & Management, 25(1), 27-34.

21-   Hollands, R. G. (2008). Will the real smart city please stand up? City, 12(3), 303-320

22-   http://www.fao.org/ag/agp/greenercities/en/whyuph/governance.html

23-   http://www.iese.edu/en/faculty-research/research-centers/cgs/cities-motion-strategies/

24-   http://www.thinkinnovation.org/file/research/23/en/Toppeta_Report_005_2010.pdf.

25-   Istvan.Mezgar (2006), Integration of ICT in smart organization,Budapest university of technology and Hungarian Academy of sciences, Hungarian, IDEA group publishing: Hershey, London, Melbourne, Singapore

26-   Jacobs, J., (1961), The Death and Life of Great American Cities, Vintage Books, New York

27-   Komninos, N. (2009). Intelligent cities: Towards interactive and global innovation environments. International Journal of Innovation and Regional Development, 1(4), 337-355.

28-   Kramer, K. L. (2003, September 29). Information technology and administrative reform: Will the time after e-government be different? In Proceedings of the Heinrich Reinermann Schrift fest, Post Graduate School of Administration, Speyer,Germany

29-   Sang-Ho Lee,Tan Yigitcanlar,Jung-Hoon Han &Youn-Taik Leem (2008). Ubiquitous urban infrastructure: Infrastructure planning and development in Korea. Innovation: Management, Policy &Practice, 10(2-3), 282-292.

30-   Luis M. Correia IST/IT, Klaus Wünstel (2011) “smart cities application and requirements” White Paper 2011-05-20.

31-   Mahizhnan, A. (1999). Smart cities: The Singapore case.Cities, 16(1), 13-18.

32-   Malek, J. A. (2009). Informative global community development index of informative smart city. In Proceedings of the 8th WSEAS International Conference on Education and Educational Technology (Genova, Italy, Oct 17-19).

33-   Martin, R; Simmie, J. (2008). Path dependence and local innovation systems in city-regions. Innovation: Management, Policy & Practice, 10(2-3), 183-196.

34-   Mauher, M., & Smokvina, V. (2006). Digital to intelligent local government transition framework. In Proceedings of the 29th International Convention of MIPRO, Opatija, Croatia, May 22-26, Available from http://www.mmcconsulting.hr/Download/2008/03/07/Mauher_M_Digita

35- Misuraca, G., Reid, A., Deakin, M. (2011). Exploring Emerging ICT-enabled Governance Models in European Cities. Seville: JRC-IPTS Technical Note Pardo. Theresa A. , Nam. Taewoo., , T., & Burke, G. B. (2011) (forthcoming). Egovernmentinteroperability: Interaction of policy, management, and technology dimensions. Social ScienceComputer Review, DOI: 10.1177/0894439310392184.

36- Paskaleva, K. A. (2009). Enabling the smart city: The progress of city e-governance in Europe. International Journal of Innovation and Regional Development, 1(4), 405-422.

37- Pike, Andy & John Tomany (2009), “The state and uneven development: the governance of economic development in England in the post-devolution UK” in: Cambridge Journal of Regions, Economy and Society, V.2, pp 13–34

38- Portugali, J., (2000), Self-organization and Cities, Springer-Verlag, Heidelberg

39- Saaty, Thomas L. (1999). Fundamentals of the Analytic Network Process, ISAHP, Kobe Japan, pp. 12–14.

40-   Toppeta, D. (2010). The Smart City Vision: How Innovationand ICT Can

41-   Tuzkaya GOnüt STuzkaya URGülsün B (2007) An analytic network process approach for locating undesirable facilities: an example from Istanbul, Turkey, J Environ Manage, 88(4):970-83. Epub 2007 Jun 28

42-   Tuzer m (2011) urbanization in south east asia: developing smart cities for the future? Rg outlook:98-100

43-   Washburn, D., Sindhu, U., Balaouras, S., Dines, R. A.,Hayes, N. M., & Nelson, L. E. (2010). Helping CIOsUnderstand “Smart City” Initiatives: Defining the SmartCity, Its Drivers, and the Role of the CIO. Cambridge, MA:Forrester Research, Inc. Available at