دانشگاه سیستان و بلوچستان جغرافیا و آمایش شهری منطقه‌ای 2345-2277 6 20 2016 09 22 Assessment of Flood Hazard and its Zoning in Baft Plain (South East Part of Iran) بررسی خطر سیل و پهنهبندی آن در دشت بافت، جنوب شرقی ایران 141 152 2697 10.22111/gaij.2016.2697 FA مژگان دهقانی کارشناسی ارشد زمین شناسی زیست محیطی، دانشگاه شهید باهنر کرمان دکتر احمد عباس‌نژاد دانشیار بخش زمین شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان دکتر حسین نگارش دانشیار بخش جغرافیا، دانشگاه سیستان و بلوچستان Journal Article 2016 10 17 Baft Plain is one of flood-prone areas with frequent damages in Iran. So, in this study in order to separate hazard zones in this plain, its hazard zoning map was prepared using geomorphological and photogeological criteria and the field visit. The base for its preparation was the interpretation of the aerial photos of 1:50000, 1:20000 and 1:40000 of the area prepared in 1956, 1988 and 1992 respectively together with the field control. In order to separate different kinds of hazard zones, we need to observe the total area as a whole as well as stereoscopically. So, a print lay down was prepared from the photos. Since specific landforms are flood-prone (such as alluvial fans, deltas and flood plains), it is possible to evaluate the intensity and kind of flooding on  these landforms considering delicate topography and tonal variations using aerial photos. So, the flood hazard zoning map of this plain was prepared by interpreting aerial photos and checking the interpreted map of the field. In the presented map several hazard zones such as checked ‘high flood spreading hazard’ on alluvial fans, ‘high flood inundation hazard of the basal parts of alluvial fans’ were identified and separated. Overlay of flood hazard map with the land use map revealed the elements at risk. Hence, some parts of Baft town lie at flood spreading hazard zone and the eastern parts of this town are threatened by river flooding. Also, several residential areas and agricultural fields are at threat. The prepared map may be used for all aspects of flood hazard management such as land use change, flood alerting, search and rescue operations, hazard resistant construction as well as flood-insurance rate determination. It is suggested that occupation of high hazard areas be forbidden by applying watershed management practices, the flood hazard being abated.    <strong>دشت بافت، یکی از مناطق با تکرار وقوع سیل و خسارات مکرر در ایران است. در این مطالعه به منظور مشخص نمودن مناطق تحت خطر سیل در دشت بافت، نقشۀ پهنه‌بندی خطر با استفاده از معیارهای ژئومورفولوژی، فتوژئولوژی و بازدید صحرایی تهیه گردید. اساس تهیۀ آن تفسیر عکس‌های هوایی 1:50000، 1:20000 و 1:40000 منطقه ( به ترتیب مربوط به سال‌های 1335، 1367 و 1371 ) به همراه کنترل صحرایی است. در تهیۀ این نقشه لازم بود جهت تفکیک آسان تر واحدها و مرز آنها، تمامی منطقه به صورت یکپارچه دیده شود؛ به همین دلیل، گسترۀ عکسی منطقه تهیه گردید. از آنجا که در طبیعت عوارض خاصی سیل گیر هستند (نظیر مخروط افکنه، دلتاها و دشت‌های سیلابی)، می‌توان در سطح این عوارض با توجه به تغییر توپوگرافی و تغییرات تُن (Tone) عکس هوایی شدت و ضعف خطر سیل و نوع آن را شناسایی نمود. بدین ترتیب با تفسیر عکس‌ها، نقشۀ پهنه‌بندی خطر سیل تهیه و در مرحلۀ بعد در روی زمین کنترل صحرایی گردید. در نقشۀ پهنه‌بندی، واحدهای مختلفی؛ نظیر: خطر زیاد سیلاب محصور در مجرا، خطر زیاد پخش سیلاب در سطح مخروط افکنه و خطر آبگرفتگی زیاد در قاعده مخروط افکنه شناسایی و تفکیک شدند. با تطبیق این نقشه با نقشه کاربری زمین سرمایه های تحت خطر شناسایی گردیدند. بر این اساس بخش هایی از شهر بافت در محدوده با خطر پخش سیلاب پهنه‌ای قاعدۀ مخروط افکنه واقع گردیده و بخش شرقی این شهر در معرض خطر زیاد سیلاب رودخانه‌ای است. همچنین تعداد زیادی از روستاهای این منطقه و باغات و اراضی کشاورزی به دلیل واقع شدن در مجاورت رودخانه‌ها، در معرض خطر طغیان رودخانه قرار دارند. از نقشۀ حاصله می‌توان برای کلیۀ موارد مربوط به مدیریت خطر سیل؛ مانند: تغییر کاربری زمین، هشدار، امداد و نجات، مقاوم‌سازی و تعیین نرخ بیمۀ سیل استفاده نمود. پیشنهاد می‌‌شود که اشغال سطوح پرخطر منع شده و با انجام عملیات آبخیزداری خطر سیل کاهش داده شود.</strong> https://gaij.usb.ac.ir/article_2697_6dd62d4eb07e38d4bca15c8c2bef7f4e.pdf