Evaluation of Ecological Footprint of Urban Transport Systems; a Novel Approach for Evaluation of Environmental Impacts of Transport Systems (Case study: City of Mashhad)

Document Type : Research Paper

Authors

Abstract

Inner-city transportation is an important element of urban system, which, on the one hand, provides the basis of movement and mobility for the city and makes possible the accessibility of people and citizens to different urban regions and land uses; and, on the other hand, expansion of urban transportation can have consequences such as growing rate of driving accidents, overusing fossil fuels, producing pollutants harmful for human health and the environment, and high costs resulting from these cases. The present research is aimed to evaluate the way urban transport systems of Mashhad city use fossil fuels, and its environmental consequences. Therefore, the research method used in the current research was analytical and practical approach, which firstly used survey, documentary and library studies to collect and study the data, and then calculated the rate of consumption and amount of land required for this amount of consumption using ecological footprint index, and finally proposed some suggestions for the reduction of fuel consumption and quality improvement of Mashhad city environment. The results of this research show that, in Mashhad city, bus transportation system has the highest compatibility with the environment, and is the only inner-city transportation system of Mashhad that shows lower per capita ecological footprint than global per capita. Furthermore, the findings show that each of transportation systems including minibus, taxi, private care and motorbikes use 2, 6, 12 and 5.5 times, respectively, more environmental resources in comparison to bus transportation system, and thus cause greater environmental damage to Mashhad city.

استادی‌جعفری، مهدی کرمرودی، مهدی؛ امینی، محمود و شیرازی، حامد (1389). «ارائة مدل ارزیابی شاخص مبنا جهت اندازه‌گیری سطح پایداری حمل‌و‌نقل در برنامه‌ریزی و مدیریت یکپارچة شهری». اولین کنفرانس بین‌المللی مدیریت شهری با رویکرد توسعة پایدار، مرکز مطالعات تکنولوژی دانشگاه صنعتی شریف، خرداد 1389، تهران.
استادی‌جعفری، مهدی؛ امیر‌عباس، رصافی. (1392). ارزیابی سیاست‌های توسعة پایدار در بخش حمل‌و‌نقل شهری با استفاده از مدل‌های سیستم پویایی (مطالعة موردی: شهر مشهد). فصلنامة مدیریت شهری، سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور ، شمارة 31، صص 294-281.
بندرآباد، علیرضا؛ احمدی نژاد، فرشته.(1393). ارزیابی شاخص‌های کیفیت زندگی با تاکید بر اصول شهر زیست پذیر در منطقه 22 تهران، مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، تهران، شماره 16، صص 55-74.
جمعه‌پور،‌ محمود و همکاران. (1392). بررسی وضعیت توسعة پایدار شهرستان رشت با استفاده از روش جای پای اکولوژیک. ‌پژوهش‌های جغرافیای انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، دورة 45، شمارة 3، صص 208-191.
چی‌ونگ، تای؛ بلیندا، یوئن. (1392). برنامه‌ریزی شهر اکولوژیک (سیاست‌ها، تجارب و طراحی). ترجمة محمدرحیم‌ رهنما و الهه‌ کریمی. مشهد: انتشارات جهاد دانشگاهی.
حبیبی، کیومرث ؛ رحیمی کاکه جوب، آرمان  و عبدی، محمد حامد (1391). ارزیابی جای پای بوم‌شناختی وسایل حمل‌و‌نقل شهری؛ رویکردی نوین به‌منظورِ برنامه‌ریزی حمل‌و‌نقل پایدار‌ (نمونة موردی: شهر ارومیه). مجلة آمایش جغرافیایی فضا،دانشگاه گلستان، سال دوم، شمارة پنجم، ‌صص 116-99.
حسین‌زادة دلیر، کریم؛ ساسان‌پور، فرزانه‌. (1385). روش جای پای اکولوژیکی (بوم‌شناختی) در پایداری کلان‌شهرها با نگرشی بر کلان‌شهر تهران. مجلة تحقیقات جغرافیایی،محمد حسین پاپلی یزدی، ‌شمارة 82، صص 101-83.‌
حیاتی،‌ سلمان. (1391). «تحلیل شاخص‌های رشد هوشمند شهری در مشهد». پایان‌نامة کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد.‌
رضوانی، محمدرضا. (1387). توسعة گردشگری روستایی با رویکرد گردشگری پایدار. تهران: انتشارات دانشگاه. چاپ اول.
سالنامة آماری شهر مشهد. (1391). معاونت برنامه‌ریزی و توسعة شهرداری مشهد با نظارت مدیریت آمار و تحلیل اطلاعات.
سرایی، محمدحسین؛ عبدالحمید، زارعی‌فرشاد. (1389). ارزیابی توسعة پایدار شهر بوشهر از‌منظرِ عوامل اجتماعی- اقتصادی با استفاده از شاخص EF. ‌فصلنامة علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، ‌شمارة 50، صص 61-37.
شکور، علی و همکاران. (1390). ارزیابی و سنجش چگونگی پایداری گردشگری در بهشت گمشدة بوان ممسنی با استفاده از مدل رد پای اکولوژیک. نگرش‌های نو در جغرافیای انسانی،دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار، سال سوم، شمارة سوم، صص 67-57.
شهرداری مشهد.(1391). آمارحمل و نقل و ترافیک مشهد،سازمان حمل و نقل شهرداری مشهد
صرافی، مظفر. (1379). شهر پایدار چیست؟ ، فصلنامة مدیریت شهری، سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور ، شمارة 31، صص 294-281 شمارة 4، ص ‌6.
صرافی، مظفر؛ محمدیان، حسن. (1391). اﻣﮑﺎن‌ﺳﻨﺠﯽ ﭘﯿﺎده‌راه‌ﺳﺎزی ﺧﯿﺎﺑﺎن‌ﻫﺎی همدان. فصلنامة آمایش محیط،دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار، شماره 21 دوره 7،صص 111-138.
عمران‌زاده،‌ بهزاد. (1389). «ارزیابی عملکرد سیستم حمل‌و‌نقل در کلان‌شهر تهران». پایان‌نامة کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران.‌
فریادی، شهرزاد؛ پریماه، صمدپور. (1389). تعیین تناسب بهینة استفاده از انواع شیوه‌‌های حمل‌و‌نقل با هدف کاهش جای پای اکولوژیک در شهر تهران. محیط‌شناسی،دانشگاه تهران، سال 36، شمارة 54، صص 108-97.
قرخلو، مهدی ؛ حاتمی نژاد، حسن؛ باغوند اکبر و بلوه، مصطفی. (1392). ارزیابی پایداری توسعة شهری با روش جای پای اکولوژیکی (مورد مطالعه: شهر کرمانشاه). پژوهش‌‌های جغرافیای انسانی، دانشگاه تهران، دورة 45، شمارة 2، صص 120-105.
مهدی‌زاده، جواد. (1379). برنامه‌ریزی کاربری زمین؛ تحول دیدگاه‌ها و روش‌ها. فصلنامة مدیریت شهری، سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور جلد 1، شمارة 4، صص 79-70.
مؤمنی، مصطفی؛ صرافی، مظفر؛ قاسمی‌خوزانی، محمد. (1387). ساختار و کارکرد گردشگری مذهبی- فرهنگی و ضرورت مدیریت یکپارچه در کلان‌شهر مشهد. مجلۀ جغرافیا و توسعه، دانشگاه سیستان و بلوچستان، شمارۀ 11، صص 38-13.
نیک‌پور، عامر. (1390). «شهر فشرده، تئوری در مقابل عمل (مورد مطالعه: شهر آمل)». رسالة دکتری رشتة جغرافیا و برنامه‌ریزی، تهران: دانشکده جغرافیا دانشگاه تهران.
 
Chi, G; Stone, B. (2005). Sustainable Transport Planning: Estimating the Ecological Footprint of Vehicle Travel in Future Years, journal of urban planning and development, Vol. 131, No. 3.
Gottlieb, D; Kissinger, M; Vigoda-Gadot, E; and  Haim, A. (2012). Analyzing the Ecological Footprint at the Institutional Scale – The Case of an Israeli high school, journal of Ecological Indicators 18.
Pezzetta, W.E; Drossman. H. (2005). The Ecological Footprint of the Colorado College: An Examination of Sustainability. http://www2. Colorado College. edu/ Sustainability/ EcoFootp rint.pdf.
UNEP (2008). Green jobs: Towards decent work in a sustainable, low-carbon world, www.unep.org/civil_society/Publications/index.asp.
UNEP (2011). Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication - A Synthesis for Policy Makers, www. unep. Org/ green economy, France.
Wackernagel, M; Rees, W. (1996). Our Ecological Footprint: Reducing Human Impact on the Earth, New Society Publishers, Gabriola Island, Canada.