نقش مدیریت در رشد هوشمند شهری (نمونۀ موردی: پیاده‌راه بوعلی همدان (بافت مرکزی))

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی تهران. ایران

2 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

چکیده

مؤلفه‌های هوشمندسازی، روز­به­روز در‌حال بهبود هستند و به یکی از مهم‌ترین ابزارهای توسعه تبدیل شده‌اند. روند رو­به­رشد کاربرد فناوری‌های جدید به‌همراه افزایش شهرنشینی، حکمرانی و مدیریت مشارکتی، نیاز به استفاده از راهکارهای هوشمندسازی در توسعة پایدار شهری را بیش­ازپیش آشکار کرده است. مدیران شهری می‌توانند این فرآیند را با ارتقا و استفادة مستمر از ظرفیت‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری هوشمندسازی، تسریع نمایند. در این مقاله، مشخصه‌ها و روش‌های هوشمندسازی فضاها و اماکن شهری در همدان با تأکید بر پیاده‌راه بوعلی در بخش مرکزی این شهر بررسی شده است. داده‌های این پژوهش به­روش پیمایشی و با استفاده از ابزار پرسش­نامه در قالب شش مؤلفة اصلی: حکومت، اقتصاد، زندگی، حمل­ونقل، جامعه و محیط‌ به‌دست آمده است. جامعة آماری، شامل متخصصین حوزة مدیریت شهری، شهرسازی و هوشمندسازی بوده‌ و انتخاب این افراد با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله­برفی انجام گرفته است. تحلیل داده­ها با استفاده از نرم‌افزار آماری «spss»، آزمون تی تک نمونه­ای و آزمون فریدمن انجام شده است. نتایج آزمون تی تک نمونه­ای نشان­می­دهد که مدیریت شهری در هوشمندسازی شهر همدان، در مؤلفه­های زندگی هوشمند (میانگین 12/10)، مردم هوشمند (میانگین 98/12)، حمل‌ونقل هوشمند (میانگین 24/17) و اقتصاد هوشمند (میانگین 20/15) با تأثیر مطلوب و در مؤلفه‌های محیط‌زیست هوشمند (میانگین 87/13) و حکومت هوشمند (میانگین 06/10) با تأثیر نامطلوب مواجه بوده است. همچنین، براساس نتایج آزمون آماری فریدمن، مدیریت شهری همدان در احداث پیاده‌راه بوعلی، بیشترین تأثیر را به‌ترتیب بر مؤلفه­های زندگی هوشمند (با میانگین 68/3)، حمل‌ونقل هوشمند (با میانگین 12/3)، و مردم هوشمند (با میانگین 08/3) داشته است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Role of Management in the Smart Urban Growth (Case Study: Bu Ali pedestrian Walkway in Hamedan (Central Fabric))

نویسندگان [English]

  • Hassan Yadegari 1
  • Musa Kamanroudi 2
1 PhD Student in Geography and Urban Planning, Faculty of Geographical Sciences, Kharazmi University, Tehran. Iran
2 Associate Professor of Geography and Urban Planning, Faculty of Geographical Sciences, Kharazmi University, Tehran, Iran
چکیده [English]

In recent years, the concept of smart urbanization has become a central focus for achieving sustainable development in cities. As technology continues to evolve and urbanization rates increase, the integration of smart technologies into urban planning has become a necessity. This research aims to evaluate the role of urban management in fostering smart city components, focusing on the Bu Ali Pedestrian Walkway in Hamedan, a central area with high historical and cultural significance. The study employs a descriptive-analytical approach, using survey methods to collect data from urban management and smart city experts. A total of 30 experts were selected using purposive and snowball sampling techniques. Data were analyzed through SPSS software using one-sample t-tests and Friedman tests to assess the impact of management on the smart components of the pedestrian walkway. The results show that while urban management has had a positive impact on smart life, smart people, and smart transportation, the governance and environmental components need further attention. The findings suggest that smart urban practices in Hamedan, particularly in Bu Ali Pedestrian Walkway, have made considerable progress but require more efforts in governance and environmental sustainability to achieve a fully integrated smart city. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban management
  • smart city
  • Hamedan
  • Bu Ali Pedestrian Walkway
  • governance
  • smart economy
  • smart transportation
  • smart environment
بلوچی، اسما؛ بهبودی، محمدرضا؛ ترابی، محسن. (1400). طراحی الگویی برای شهر هوشمند با الهام از مفروضات خدمات دولتی نوین و ارزیابی مؤلفه‌های زیرساختی آن در شهرداری بندرعباس، نشریه مطالعات مدیریت دولتی ایران، دورۀ 4، شماره 2، صص 159-189.https://www.jipas.ir/article_145767
پوراحمد، احمد؛ زیاری، کرامت­اله؛ حاتمی­نژاد، حسین؛ پارساپشاه آبادی، شهرام. (1397). مفهوم و ویژگی‌های شهر هوشمند، نشریۀ باغ نظر، دوره 15، شمارۀ 58، صص 26-5.https://www.bagh-sj.com/article_59572
حیدری، سعید؛ حکاک، محمد؛ سپهوند، رضا و نظرپوری، امیر هوشنگ. (1401). مدل ساختاری شهر هوشمند با رویکرد تطبیقی و منطق شهروندی، ماهنامة جامعه­شناسی سیاسی ایران، سال 5، شماره 11، صص 3645-3631.https://jou.spsiran.ir/article_157287
حیدری نقدعلی، علیرضا. (1401). توسعة پایدار شهری، چهارمین همایش بین­المللی ایده­های نوین در معماری، شهرسازی، جغرافیا و محیط­زیست پایدار، مشهد.https://civilica.com/doc/1490497
خادم­الحسینی، احمد؛ بهرامی، انوشیروان. (1398). ارزیابی عملکرد مدیریت شهری در پایداری شهری (مطالعة موردی: شهر ایذه)، فصلنامه جغرافیا و مطالعات محیطی، سال 8، شماره 30، صص 48-33.https://sanad.iau.ir/Journal/ges/Article/978837
خامسی، آرزو. (1399). شهر هوشمند، کتاب سبز 1400: راهنمای عمل شهرداری­ها، وزارت کشور، سازمان شهرداری­ها و دهیارهای کشور، مرکز مطالعات و برنامه­ریزی شهر و روستایی.https://www.neyriz.ir/Content/media/image/2021/10/2297_orig.pdf
رهنما، محمدرحیم؛ حسینی، سیدمصطفی؛ محمدی و حمیدی سمیه. (1399). سنجش و ارزیابی شاخص­های شهر هوشمند در کلان­شهر اهواز، نشریه پژوهش­های جغرافیای انسانی، دوره 52 . شماره 2، صص 611 – 589.https://doi.org/10.22059/jhgr.2018.201090.1007182
شامی، محمدرضا؛ معینی­فر، مریم؛ بیگدلی­راد، وحید. (1400). تبیین مفاهیم و ارزیابی ابعاد شهر هوشمند با تأکید بر زندگی هوشمند شهری در کلان­شهر تهران، نشریه جغرافیا و برنامه­ریزی منطقه­ای، دوره 11، شماره 11، صص 151-137.https://doi.org/10.22034/jgeoq.2021.141774
شاهرخی­نژاد، امیر؛ برمایه­ور، بهنود؛ هودسنی، هانیه. (1402). ارزیابی تأثیر مدل­سازی اطلاعات شهر (CIM) و کاربرد آن در بهبود عملکرد و مدیریت پروژه­های هوشمندسازی شهری، نشریه مدیریت شهری و روستایی، دوره 22، شماره 73، صص 85-71.http://ijurm.imo.org.ir/article-1-3450-fa.html
فدایی، علیرضا؛ گرجی، محمدباقر؛ سمیعی، روح­الله. (1400). شناسایی مؤلفه­های توسعة ­پایدار هوشمند در حوزة مدیریت شهری با رویکرد کارآفرینی، نشریه کارآفرینی در کشاورزی، دوره 8، شماره 3، صص 34-19.https://doi.org/10.22069/jead.2021.19229.1498
کاظمیان، غلامرضا؛ خوارزمی، امیدعلی؛ مجاورجورابچی، مصطفی. (1398). تأثیر تصویر شهر بر انتخاب زمان و فصلی­بودن سفرهای گردشگری به شهر مشهد و نحوۀ مواجهه با آن، نشریۀ مطالعات مدیریت گردشگری، دوره 14، شمارۀ 48، صص 90-57.https://doi.org/10.22054/tms.2020.16558.1522
کشیشیان­سیرکی، گارینه. (1400). تحول در حکمرانی محلی دولت ایران: مطالعة موردی هوشمندسازی شهر تهران، نشریه حکمرانی متعالی، دوره 2، شماره 3، صص 88-53 .https://hm.sndu.ac.ir/article_1912.html
مستعلی­زاده، حامد؛ خبازی چالشتری، مصطفی. (1402). تبیین الزامات مدیریتی برای توسعة گردشگری و نقش آن در پایداری شهر همدان، نشریه مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی، سال 4، شماره 2، صص 22-1.http://gsma.lu.ac.ir/article-1-486-fa.html
مطهری­تبار، مهدی؛ حسینی­نیا، مهدیه. (1401). بررسی سیاست­های ایجاد پیاده راه در افزایش کیفیت سکونت شهروندان (نمونه: پیاده­راه بوعلی شهر همدان)، فصلنامه سیاست­گذاری محیط شهری، دوره 2، شماره 5، صص 86-73.https://dorl.net/dor/20.1001.1.27833496.1401.2.5.5.8
مهدی­زاده، زهرا؛ جودکی، حمیدرضا؛ یوسفعلی، زیاری. (1401). تحلیل ارتباط شهر هوشمند با توسعة پایدار شهری در منطقه 22 کلان­شهر تهران، فصلنامه پژوهش و برنامه­ریزی شهری، سال 13، شماره 49، صص 303-293.https://doi.org/10.30495/jupm.2022.30083.4145
موسوی حسنی، سیدمصطفی. (1401). نظریه­های شهر هوشمند، نشریه جغرافیا و روابط انسانی، دوره 5، شماره 1، صص 20-1.https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.26453851.1401.5.2.1.2
موغلی، مرضیه. (1402). عوامل مؤثر بر پیاده­سازی مدیریت شهری هوشمند (مطالعة موردی: شهر شیراز)، نشریه مهندسی جغرافیای سرزمین، دوره 7، شماره 2، صص 416-407.https://doi.org/10.22034/jget.2023.149036
هایل­مقدم، کیان؛ نوری کرمانی، علی. (1398). بررسی نقش مدیریت شهری در هوشمندسازی شهر، مورد مطالعه: منطقه 5 شهرداری تهران)، نشریه علوم جغرافیایی، دوره 15، شماره 3، صص 138-127.https://sanad.iau.ir/journal/geographic/Article/679994?jid=679994
واعظی، مهرزاد؛ وطن­پرست، مهدی؛ معتمدی، محمد. (1403). نقش هوشمندسازی در مدیریت شهری با تأکید بر شهرداری منطقه یک مشهد، نشریه پژوهش­های جغرافیای انسانی، دوره 56، شماره 2، صص 96-81.https://doi.org/10.22059/jhgr.2023.350600.1008561
Abdul Ahad, M., Paiva, S., Tripathi, G., Feroz, N. (2020). Enabling technologies and sustainable smart cities, Sustainable Cities and Society, Volume 61.https://doi.org/10.1016/j.scs.2020.102301
Han, H., & Hawken, S. (2018). Introduction: Innovation and identity in next generation smart cities. City, Culture and Society, 12, 1-4.https://doi.org/10.1016/j.ccs.2017.12.003
Happé, F., Frith, U. (2020). Annual Research Review: Looking back to look forward–changes in the concept of autism and implications for future research. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 61(3), 218-232.https://doi.org/10.1111/jcpp.13176
Hollands, R. (2008). Will the Real Smart City Please Stand Up? Creative, Progressive or Just Entrepreneurial? City: Analysis of Urban Trends, Culture, Theory, Policy, Action, 12, 303-320.http://dx.doi.org/10.1080/13604810802479126
Hämäläinen, M. (2020). A Framework for a Smart City Design: Digital Transformation in the Helsinki Smart City. In V. Ratten (Ed.), Entrepreneurship and the Community: A Multidisciplinary Perspective on Creativity, Social Challenges, and Business (pp. 63-86). Springer. Contributions to Management Science.https://doi.org/10.1007/978-3-030-23604-5_5
Ibrahim Khalil, M., Elhamy Kamel, M. (2024). Towards smart sustainable cities vision and challenges, International Journal of Nonlinear Analysis and Applications, 4 (3), 261-274.https://doi.org/10.22075/ijnaa.2023.78235.4200
Nam, T, Pardo, T.A. (2011). Conceptualizing Smart City with Dimensions of
Technology. People and Institutions. Proceedings of the 12th Annual International
Digital Government Research Conference: Digital Government Innovation in Challenging
Times. College Park. 12-15.https://doi.org/10.1145/2037556.2037602
Silvaa, Bhagya. N., Khan, Murad & Han, Kijun. (2018). Towards sustainable smart cities: A review of trends, architectures, components, and open challenges in smart cities, Sustainable Cities and Society. 22(38), 697-713.https://doi.org/10.1016/j.scs.2018.01.053
Susanti, R., Soetomo, S., Buchori, I., Brotosunaryo, P. M. (2016). Smart
growth, smart city and density: In search of the appropriate indicator for residential density in Indonesia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 227(2), 194-201.https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2016.06.062
Xiao, X., Xie, Ch. (2021). Rational planning and urban governance based on smart cities and big data, Environmental Technology & Innovation, Volume 21.https://doi.org/10.1016/j.eti.2021.101381