اولویت‌بندی معیارهای طبیعت‌گردی در اکوسیستم‌های بیابانی و نیمه بیابانی با روش دلفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد مهندسی محیط زیست- دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران

2 دکترای محیط زیست- استادیار دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران

چکیده

تقاضا برای گردشگری در طبیعت، برنامه‌ریزی همه‌جانبه و توجه به محیط زیست و جلوگیری از تخریب آن را ضروری ساخته است. به منظور برنامه­ریزی گردشگری متکی به طبیعت در مناطق خشک و بیابانی کشور، پس از بررسی و جمع‌بندی مراجع داخلی و خارجی، 12 معیار اصلی و 41 زیرمعیار حاصل شد. معیارهای حاصل برای تعیین معیارهای مکان­یابی عرصه‌های طبیعت‌‌گردی در مناطق بیابانی و نیمه‌بیابانی و اولویت‌بندی آنها، در قالب پرسشنامۀ دلفی در اختیار متخصّصان گردشگری و محیط زیست قرار گرفت. نتایج بر اساس درصد اهمیت و درجۀ اهمیت معیارهای مورد بررسی نشان داد که 11 معیار اصلی شاملاهمیت تفرّجگاهی، عوامل مدیریتی، خصوصیات فیزیکی سیمای سرزمین، حیات وحش منطقه، منابع آب، حساسیت محیط، سیمای فرهنگی و تاریخی، اقلیم، ویژگی‌های اجتماعی، پوشش گیاهی و جنبه‌های اقتصادی مشتمل بر 28 زیرمعیار برای برنامه‌ریزی طبیعت‌گردی در اکوسیستم‌های بیابانی و نیمه‌بیابانی دارای اهمیت و در تصمیم‌گیری به ترتیب دارای اولویت است. واضح است که کاربرد معیارهای طبیعت‌گردی در سایر اکوسیستم‌های طبیعی نیازمند بررسی‌های مستقلی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Prioritization of Ecotourism Criteria in Desert and Semi-arid Ecosystems by Delphi Method

نویسندگان [English]

  • Somaye Haddadinia 1
  • Afshin Danehkar 2
چکیده [English]

Demand for tourism in the nature necessitates  a comprehensive  planning , attention to the environment and preventing its destruction. In order to nature- based tourism planning in arid and semi- arid areas, 12 criteria and 41 sub- criteria for ecotourism planning were obtained through surveying  the local  and foreign references. These criteria were presented to the tourism and environment experts in form of Delphi questionnaire for determining the location criteria of ecotourism in arid and semi arid areas and their prioritizations.  Results based on the  percentage of criteria importance and the importance degree of the studied criteria  showed that 11 main criteria including the  recreational importance, management elements, physical properties of the area , wildlife, water resources, environment sensitivity, cultural-historical aspects, social aspects, vegetation and economical aspects including 28 sub-criteria are important for ecotourism planning and decision making accordingly. It is clear that using ecotourism criteria in other natural ecosystems requires a separate and  particular study. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ecotourism
  • Locating
  • desert and semi-desert ecosystem
  • Criteria
  • Delphi method